Diễn đàn Paltalk TiengNoi TuDo Cua NguoiDan VietNam

April 5, 2008

Trung thành – từ khóa

Filed under: Chính trị, xã hội, Quan điểm — tudo @ 1:28 am

Dương Thu Hương

Bài đọc trong hội nghị quốc tế các nhà văn
Lyon (Pháp quốc) – 2008

Trung thành, ấy là từ quan trọng nhất được xác lập trong các triều đại phương Đông.

Từ thuở những đứa bé vừa bập bẹ nói, chúng đã được dạy rằng nghĩa vụ quan trọng nhất của kiếp sinh tồn là phải “trung với vua”. Ý niệm này được tập nhiễm cùng một lần với sữa mẹ.

Tác giả sáng giá nhất của ý niệm này phải kể đến Khổng tử, ngự lâm quân vĩ đại của chế độ phong kiến. Với từ “Trung thành”, ông ta đã tạo nên một thành lũy gần như bất khả xâm phạm cho xã hội phong kiến suốt mấy ngàn năm, dẫu rằng chính ông ta, để hành nghề thuyết khách, đã chạy như chuột qua các biên thùy và đổi thay các lãnh chúa tiểu quốc như gái hồng lâu thay quần áo.

Vào thời tôi còn trẻ, người ta đổi khái niệm “Trung với Vua” thành “Trung với Đảng”. Đương nhiên, ý niệm này được chấp nhận gần như tức khắc do tính truyền thống.

Từ Vua sang Đảng, có gì phiền toái đâu. Nó vốn là công thức ngàn đời của dân châu Á, một thứ tiêu chí cốt lõi, một thứ kim chỉ nam cho con người trong cuộc sống.

Tuổi hai mươi, tôi đi qua cuộc chiến tranh chống Mỹ. Hiện thực mở ra vô số trang đen khiến tôi phải lật lại mớ ngôn từ. Lúc ấy, tôi mới thấy rằng chúng chỉ là các thây ma không được ngâm trong bể formol bốc mùi cóc chết. Vậy là tôi quyết định đặt chân lên con đường làm giặc.

Năm 1991, bộ trưởng bộ nội vụ Mai Chí… vào gặp tôi trong tù. Ông ta hỏi :

– Tại sao cô dám chống lại Đảng ?…
– Vậy theo định nghĩa của ông, đảng là cái gì ?…

Tôi vặn lại. Ông ta có vẻ sững sờ. Thấy quan lớn không tìm được câu trả lời, tôi nói tiếp :

– Tôi nhìn đảng của các ông theo mô hình này: hơn hai triệu đảng viên thu về trung ương đảng, bao gồm trên ba trăm nhân mạng. Sau đó, hơn ba trăm nhân mạng này lại thu về bộ chính trị bao gồm mười ba người. Nếu con số ấy chỉ bao gồm mười ba cái đầu chứa bã đậu và mười ba nhân cách đồi bại thì không có lý do gì buộc tôi phải trung thành với họ. Đảng không là thượng đế ở trên chín tầng mây. Đảng là con số 13 này. Đích thực là giờ đây, tôi chỉ nhìn thấy 13 cái đầu lợn và 13 thằng đểu. Tôi không có nhiệm vụ trung thành.

Đó là kinh nghiệm đầu tiên. Lần thứ nhất, tôi đập tan ý nghĩa vĩnh định của từ trung thành theo kiểu ông đồ tể giáng một nhát búa vào sọ con bò trước khi đem vào lò mổ.

Sau đó, tôi chính thức thành “kẻ thù dân tộc”, bởi nhà cầm quyền hiểu rằng không những tôi đi chệch con đường của Đảng mà tôi đi ngược hẳn lại con đường ấy.

Về phía tôi, dấn thân hoàn toàn vào tranh đấu, không còn quan tâm đến việc mổ xẻ chữ nghĩa. Rồi, khoảng những năm cuối cùng của thế kỷ XX bỗng dưng tôi nhận được một cú điện thoại của một ông Việt kiều nào đó sống ở Đức. Ông ta đọc những bài luận chiến của tôi trên Internet nên ngỏ lời khen ngợi tôi.

– Cảm ơn ông.

Tôi đáp, theo lệ thường. Cũng theo lệ thường, tôi nghĩ một lời cảm ơn là đủ. Nhưng lần này, ở bên kia đầu dây nói, người đàn ông da vàng mũi tẹt mang quốc tịch Đức bỗng nhiên chu chéo :

– A… Chắc là chị được nhiều người khen quá nên chị xem nhẹ lời khen của tôi… Tôi không thể hình dung rằng….

Đến lượt tôi ngạc nhiên nhưng tôi không chu chéo mà chỉ đáp vắn tắt :

– Xin lỗi ông, nhiều người khen hay ít người khen đối với tôi không quan trọng. Chúng tôi chiến đấu vì tương lai dân tộc. Chúng tôi không chiến đấu vì những lời khen…

Lần ấy, hai mắt tôi mới có dịp mở to thêm. Tôi hiểu rằng thế gian đầy rẫy những kẻ narcisse lố bịch, những kẻ bất tài hợm hĩnh, những con bệnh vĩ cuồng vô danh tiểu tốt gặm nhấm sự vĩ cuồng của chúng trong bóng tối như một thứ thủ dâm. Do đó, để tự bảo vệ mình trong cuộc đấu tranh, tôi viết một bài báo nhằm tuyên bố công khai đoạn tuyệt với cái người ta gọi là “cộng đồng hải ngoại”:

“Ai cũng biết rằng chúng tôi chỉ là một nhúm vô cùng ít ỏi trong số ngót một trăm triệu người Việt nam đang sống dưới chế độ cộng sản, một chế độ tàn bạo chỉ duy trì được trên sự hèn nhát và thiếu hiểu biết của dân chúng.

Cuộc đấu tranh của chúng tôi là trứng chọi đá. Trong cuộc chơi sinh tử ấy, chúng tôi chỉ có thể trông cậy vào sự độ trì của các thần linh xứ sở, vào anh linh của tổ tiên hào kiệt… Tóm lại, vào chính lương tâm mình.

Chúng tôi không đi vào cõi chết vì những tiếng vỗ tay của đám người sống trong an toàn và no đủ, ngày ăn ba bữa và một hai lượt vào phòng vệ sinh để thải phân. Chúng tôi không ngu dại đến mức ấy. Bản thân tôi, chấp nhận thân phận “kẻ thù dân tộc”, chịu sự nhục mạ, vu cáo, đe dọa thường xuyên của cả một bộ máy nhà nước.

Nếu tất thảy những ngón đòn ấy không làm tôi nao núng thì những lời khen cũng thể làm tôi xao xuyến. Đó là hai vế của một phương trình. Không thể có vế nọ mà thiếu vế kia”.

Lần ấy, tôi khai tử cho ý niệm “Trung thành với truyền thống”.

Bởi theo truyền thống, người Việt Nam gắn bó một cách chặt chẽ với cộng đồng, họ không thể sống mà thiếu mối liên kết ấy. Nói cách khác, bản năng bầy đàn chế ngự họ một cách tuyệt đối, dẫu trong nhiều trường hợp, mối liên kết cộng đồng chỉ là một thứ “bè” (hệt như bè rau muống trên ao) chứ hoàn toàn không phải là “bạn”. Hoặc nếu gọi một cách gượng gạo là bạn, thì thực chất chỉ là mối quan hệ giữa les frères ennemis (những kẻ thù địch)…

Đó là kinh nghiệm thứ hai. Lần này tôi chặt đứt từ “Trung thành” như bà nội trợ chặt phăng cái đầu một con cá.

Trong cuộc chiến đấu chống lại một kẻ thù mạnh hơn mình cả triệu lần, vũ khí duy nhất của tôi là lòng khinh bỉ. Một sự khinh bỉ tuyệt đối dành cho kẻ cầm quyền.

Để duy trì sức mạnh ấy và để tránh mọi cạm bẫy, đương nhiên tôi phải tự tiêu diệt những vui suớng bình thường của một người đàn bà. Do đó, sự thể không tránh được là tôi trở thành kẻ khắc kỷ, cứng rắn thái quá chẳng những đối với bản thân mà cả với những người xung quanh. Người ta gọi tôi là “mụ già phong kiến” hoặc “cỗ máy của các nguyên lý đạo đức”.

Rồi bỗng dưng, như một thứ hình phạt của Thượng đế, tôi yêu một người đàn ông đã có vợ.

Cú đòn này khiến tôi choáng váng. Hoàn toàn giống như một tai nạn giao thông, người bị nạn không thể hình dung sự việc hai giây trước đó. Tôi, kẻ vẫn đinh ninh rằng những nỗi đau khổ thông thường chẳng thể chạm được đến mình. Tôi, kẻ vẫn đinh ninh có thể chết nhưng không thể chiến bại.

Cú đấm này buộc tôi hiểu thêm cái người ta vẫn gọi là “Số phận”. Khi hiểu “Số phận” là gì con người sẽ khiêm tốn hơn và cũng thanh thản hơn. Tôi chấp nhận số phận. Năm tháng qua, tôi bước vào giai đoạn nguy hiểm nhất của đời người đàn bà độc thân, gọi nôm na là tuổi hồi xuân. Đấy cũng là cơ hội sau cùng cho hạnh phúc.

Những người ruột thịt của tôi thúc giục tôi tái hôn, hăng hái nhất là cô em út, một tiến sĩ toán . Cô em tôi khiêu khích thẳng thừng :

– Một người như chị mà lại chung thuỷ với một thằng đàn ông có vợ, một cái bóng xa lắc xa lơ!… Phải gọi là gì nếu không là hai từ xuẩn ngốc?

– Không, cô hoàn toàn nhầm lẫn – tôi bình thản đáp – Tôi không chung thuỷ với ai ngoài bản thân tôi. Tôi không chung thủy với con người bằng xương bằng thịt đang chung sống với một người đàn bà khác mà chỉ trung thành với những quan niệm về danh dự và đạo đức của chính tôi. Tôi không muốn tái hôn chỉ với lý do đây là cơ hội cuối cùng của các hoạt động tình dục, bởi thế đơn thuần là sự thoả hiệp với hoàn cảnh. Tôi không muốn làm tình với một người trong khi nghĩ tới một người khác, bởi đó là sự lừa dối về cả hai chiều.


Sự trung thành chỉ được bảo đảm khi đối tượng để trung thành là chính bản thân ta.
Nguồn: europeanrealisationday.org
——————————————————————————–

Ấy là kinh nghiệm thứ ba. Lần này, tôi làm sống lại từ “trung thành”. Tôi quay chiều vector để biến một từ hướng ngoại trở thành một từ hướng nội.

Sự trung thành chỉ được bảo đảm khi đối tượng để trung thành là chính bản thân ta. Như thế, con người toàn quyền tự do lựa chọn và chịu trách nhiệm về sự lựa chọn đó. Từ nay, từ “trung thành” không còn là một tượng đài hay một thây ma mà là bạn đồng hành với tôi như bóng với hình, như hơi thở…

Phải qua ba mươi năm hành nghề “làm giặc” tôi mới thống lĩnh được một từ, quả là con đường khổ ải. Nhờ thế, tôi hiểu nghề văn là nghề của những người điên và những tên tù khổ sai. Bởi trước khi sử dụng ngôn từ như một thứ chất liệu, họ phải quần thảo với các bóng ma của nó. Một cuộc chiến dai dẳng, âm thầm, khốc liệt.

Vậy thì, xin chúc các nhà văn, những kẻ mộng mơ, những kẻ điên rồ, những tên tù khổ sai chiến thắng!

——————————————————————————–

Bài do tác giả gởi. DCVOnline biên tập và minh hoạ

Leave a Comment »

No comments yet.

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: